HFT (High frequency trading) : giao dịch tần suất cao là gì?

HFT (High frequency trading) : giao dịch tần suất cao là gì?

(Tác giả: Camus – Nguồn: vfpress.vn)

Đợt trước CNBC có tung ra một đống bài về HFT (High-frequency trading aka giao dịch cao tần, dịch sang tiếng Việt nghe hơi lúa tí) đọc cực khoái. Em cũng thi thoảng cãi nhau với mấy ông anh về khả năng chiến thắng của máy tính trong thị trường tài chính. Mấy ông anh cho rằng máy tính không thể thông minh, linh hoạt được như người nên khó mà dựa vào đấy được. Em lại nghĩ ngược lại. Khi người ta đã có thể viết ra một phần mềm cờ vua đánh bại vô địch cờ vua thế giới thì người ta hoàn toàn có thể viết ra những phần mềm đánh bại những đầu óc cáo già nhất trong thị trường tài chính. Máy tính có khả năng ghi nhớ và xử lý hơn xa so với con người và quan trọng hơn nó cực kỳ kỷ luật vì không tồn tại cảm tính.Tất nhiên câu chuyện này ai đúng ai sai còn phải mất thời gian tranh cãi dài, dài như các bài mà CBNC tung ra. Phe nào cũng có rất nhiều những lý lẽ riêng kiểu mày đúng, nhưng tao cũng chẳng sai. Sau này, thời gian sẽ cho chúng ta câu trả lời chính xác. Bốt tạm lên đây một bài trước em dịch về chủ đề này đã. Bác admin chém ghê quá, đành lôi lương khô ra gặm hehe.

——–
Vụ sụp đổ ’87 đã sinh ra giao dịch tần số cao HFT như nào?
http://www.cnbc.com/id/39038914

Những điểm then chốt:
– Giao dịch tự động phát sinh sau vụ sụp đổ thị trường 1987.
– Hệ thống máy tính liên kết cho phép giao dịch đa địa điểm.
– Hệ thống máy tính liên kết trở thành các platform, ECN.

Nguồn gốc hiện tại của thị trường đầy hứa hẹn trong tương lai, dựa trên sự hoạt động máy vi tính thật ngạc nhiên lại bắt đầu từ một ngày thảm họa: Ngày thứ Hai đen tối.

Vào ngày 19 tháng Mười 1987, chỉ số DJIA bay mất 23%, mức tụt giảm lớn nhất trong một ngày từ trước tới giờ. Hôm đấy giá cổ phiếu tụt dốc quá nhanh đến mức đám market makers (MMs) sàn Nasdaq – lũ những đứa có vai trò trung gian, bôi trơn các bánh xe của thị trường – không thèm nhấc máy trả lời điện thoại. Bọn nhà đầu tư nhỏ lẻ đang cố cong đít lên để chạy nạn thoát khỏi danh mục đầu tư của mình bị bọn khốn MMs kia bỏ rơi lại bơ vơ trong giá lạnh.

Để tránh tình trạng này tiếp diễn, sàn Nasdaq dựng lên hệ thống giao dich hiện tại cho phép bọn đầu tư nhỏ lẻ được ưu tiên trong việc xếp hàng đặt lệnh. Nó yêu cầu đám MMs phải ngay lập tức thực hiện những lệnh từ 1000 cổ phiếu đổ xuống của bọn đầu tư nhỏ lẻ thông qua hê thống khớp lệnh quy mô nhỏ (Small Order Execution System, or SOES). Đám MMs và các tổ chức, những thằng thường giao dịch với khối lượng lớn, phải xếp hàng sau đuôi bọn SOES trader (Cái này ngược lại với ở VN, khi mà lệnh quy mô lớn được ưu tiên vào trước, đám MMs được ưu tiên giao dịch T+0 trong khi bọn nhỏ lẻ phải T+4).

Một nhóm nhỏ những thằng thông minh, nhạy bén (như em) ngửi thấy cơ hội làm ăn ở đây. Bởi vì các giao dịch qua hệ SOES tự động, nghĩa là được thực thi ngay lập tức, và được quyền ưu tiên giao dịch trước bọn khác trên thị trường, một thằng trader nhanh tay, nhanh mắt (fast-moving trader) có thể sử dụng SOES để vào, ra thị trường với tốc độ nhanh hơn đám tay to và kiếm những khoản lời lớn.

Có lẽ tên đạo tặc SOES nổi tiếng nhất, được nhiều thằng trader khác biết đến, là Harvey Houtkin, người điều hành một đơn vị đầu tư nhỏ gọn gọi là All-Tech Direct. Vào những năm 90, Houtkin bắt đầu phát tán giao dịch qua SOES trên khắp nước Mỹ, xây dựng nền tảng cho những thằng có tiềm năng đạo tặc khác.

Một thằng khác hứng thú với giao dịch SOES là Gerald Putnam, thằng này sở hữu một công ty môi giới nhỏ tên là Terra Nova Trading. Năm 1996, Putnam với vài thằng đối tác khác thành lập một phòng giao dịch SOES ở khu kinh doanh Chicaga. Giống như Houtkin, thằng này cũng mở thêm các phòng giao dịch SOES trên khắp nước Mỹ. Để tiết kiệm tiền phí giao dịch đắt đỏ mà Nasdaq yêu cầu đối với việc giao dịch SOES của các đầu cuối, lệnh của các chi nhánh vệ tinh sẽ được gom lại qua Internet dẫn về tổng đài trung tâm của nó ở Chicago.

Điều này làm cho thằng Putnam nảy ra một ý tưởng: Nếu như có thể tự khớp các lệnh trong mạng nội bộ của mình, bọn nó có thể tự tạo ra một mạng lưới liên lạc điện tử (electronic communication network, hay là ECN), một hình thức thị trường tương đối mới và đã phát triển bùng nổ trong những năm 1990 khi giao dịch càng ngày càng được vi tính hóa.

Có một ECN cụ thể mà thằng Putnam ngưỡng mộ về mặt công nghệ: Nó chính là Hòn đảo (The Island).

Hòn đảo cũng chính là một cứ điểm của bọn SOES trader. Một chi nhánh ở New York của công ty chứng khoán Datek, một công ty tăng trưởng thần tốc chuyên phục vụ bọn day trader, đã đưa việc giao dịch qua SOES lên một tầm cao mới, thực hiện các giao dịch với tốc độ siêu âm. Đứng sau sự cải tiến này chỉ là hai thằng khá trẻ, những đứa có khả năng sẽ tiếp tục cải cách thị trường sau này: Jeff Citron và Josh Levine.

Một thằng trader của Datek tên là Sheldon Mascheler thuê Citron và Levine vào cuối những năm 80, khi cả hai đứa đều là những thằng trẻ ranh vắt mũi chưa sạch dưới hai mươi tuổi. Maschler đã từng là trợ thủ của Houtkin và nhanh chóng nhận thấy cơ hội giao dịch qua SOES.

Citron được biết đến với vai trò là một trader át chủ bài, trong khi đó Levine là một thiên tài lập trình, người phụ trách nâng tốc độ cho hệ thống của Datek. Năm 1990, Maschler chuyển bộ phận của hắn tới một văn phòng nhỏ ở đảo Staten. Chính ở đây, Citron và Levine đã tạo nên một hệ thống giao dịch được đặt tên là Watcher.

Watcher cực mạnh trong giao dịch qua SOES, nó cho phép người sử dụng của nó có thể nhảy vào, nhảy ra thị trường nhanh hơn hầu hết các đối thủ cạnh tranh. Suốt quãng đường, những hoạt động hung hăng của Watcher gây ra sự bực tức cho các nhà làm luật. Citron và các nhân viên khác của Datek bị phạt vô số lần với tội danh vi phạm luật chứng khoán.

Giống như hầu hết các trader sử dụng Watcher, Citron và Levine nhận ra bọn nó có thể thường xuyên đối ứng/ khớp các lệnh giao dịch nội bộ thông qua một hệ thống máy tính tự động, hay còn gọi là ECN. Chính từ quan điểm này, hệ thống The Island ECN được sinh ra.

The Island nhanh chóng nổi tiếng là một trong những động cơ khớp lệnh– một hệ thống máy tính liên kết các lệnh mua và bán với nhau – nhanh nhất trên Wall Street. Cùng với việc gia tăng số người sử dụng, nó bắt đầu chiếm lĩnh thị phần của chính Nasdaq.

Putnam đã từng sử dụng The Island và nhìn thấy tiềm năng phát triển của loại hình này. Tuy nhiên hắn còn xa mới đạt được số lượng trader mà Datek có. Vì thế hẳn nảy ra ý tưởng: trader có thể giao dịch trong mạng ECN của hắn trước, và nếu như không tìm thấy một lệnh nào khớp ở trong đấy thì nó sẽ quét sang phần còn lại của thị trường để tìm lệnh khớp tương ứng.

Từ đó sinh ra ý tưởng cách mạng của “đường dẫn truyền lệnh thông minh”, một hệ thống máy tính không ngừng kiểm soát phần còn lại của thị trường để tìm những giao dịch tương ứng.

Ý tưởng của Putnam, qua đó, đã đi xa hơn hình tượng một “hòn đảo” máy tính độc lập dùng để thực thi các lệnh giao dịch, vươn tới thành một loạt các hòn đảo liên kết điện tử với nhau. Nói theo cách khác, đây là một quần đảo các thị trường. Vào năm 1997, hắn lập ra Archipelago ECN (Quần đảo ECN).

Thời điểm đấy, Archipelago chỉ là một trong vài ECN cố gắng giành giật thị phần. Rồi nó phát triển chóng mặt và nhanh chóng nhận được những khoản đầu tư lớn từ các công ty như Goldman Sachs. The Island cũng phát triển như vũ bão, ngoạm chiếm thị phần của Nasdaq với một tốc độ cao bởi vì càng ngày càng có nhiều thằng day-trader nhảy theo phong trào này trong thời kỳ bùng nổ bong bóng Internet.

Do hậu quả của một scandal cho thấy bọn MMs ở Nasdaq đã thao túng giao dịch, một loạt quy định mới được ban hành đã thúc đấy sự phát triển của các thị trường ECN. Năm 1997, Nasdaq thi hành “Các luật lệ quản lý lệnh – the Order Handling Rules” được SEC (Securities and Exchange Commission) thông qua.

Các luật lệ trên cho phép các lệnh mua và bán cổ phiếu trên các ECN được hiển thị trên các thiết bị đầu cuối ngay phía sau lệnh của các Nasdaq MMs. Tức là lệnh của bọn traders sử dụng Archipelago hay The Island được đối xử bình bằng như lệnh của những thằng tai to mặt lớn ở Nasdaq, những thằng kiểm soát phần lớn việc giao dịch.

Đột nhiên, bọn ECN trở thành những tay chơi trong ván bài này. Do càng ngày càng có nhiều trader sử dụng hệ thống máy tính để giao dịch, sàn chứng khoán New York (NYSE) và Nasdaq phải vật lộn để theo kịp. Vào đầu những năm 2000, ngày càng nhiều các công ty bắt đầu giao dịch cổ phiếu và các loại chứng khoán khác bằng hệ thống điện tử, thường là sử dụng các ECN. Một loạt các công ty nhỏ, đang phát triển giao dịch với tần số cao là những người sử dụng chính của các ECN. TD Ameritrade mua Datek năm 2002.

Một loại thuốc tăng lực khác dành cho giao dịch điện tử là tiến tới thập phân hóa trong năm 2000, việc giao dịch các cổ phiếu được tính theo từng xu lẻ chứ không phải là một phần của dollar (Chú thích: trước đó tụi nó phải làm tròn niêm yết giá theo đơn vị ½, ¼ hoặc 1/8 của một dollar, nhưng sau này tụi nó có thể niêm yết giá lẻ 0.28 dollar chẳng hạn).Điều này cho phép cổ phiếu được giao dịch ở nhiều mức giá hơn xưa, với một mức độ phức tạp kiểm soát bằng các máy vi tính dễ hơn là bộ óc của con người.

Việc thập phân hóa cũng gây ra sự sụt giảm lợi nhuận của bọn MMs, bởi vì sự chênh lệch giá mua-bán (bid-ask spread) bị thu hẹp ghê gớm, làm cho nhiều thằng MMs phải đóng cửa đi ăn mày – cũng như mở ra cơ hôi cho những công ty sử dụng công nghệ cao, hiệu quả.

Những sở giao dịch không đến mức mù lòa không nhìn thấy những gì đang viết trên bức tường. Năm 2005, Nasdaq mua lại Inet, một thằng trước đó được lập ra thông qua việc sát nhập giữa The Island với một thằng ECN lớn khác, Instinet. Cũng khoảng thời gian đó, NYSE mua Archipelago, và sau này đổi tên nó thành sàn giao dịch Arca.

Ngày nay, hệ thống khớp lệnh ở Nasdaq về cơ bản vẫn là hệ thống được tạo ra đầu những năm 1990 của Josh Levine (tất nhiên, ngày càng nhận được nhiều hồi chuông cảnh báo và những tiếng huýt sáo phản đối). Hệ thống giao dịch điện tử ở NYSE, giờ đây là một phần của NYSE Euronext, chính là Arca.

Thực tế, những chiếc máy tính đã trở thành những tay chơi thống trị ở Wall Street. Đầu năm nay, Getco, một trong số những công ty giao dịch tần số cao lớn nhất, đã trở thành một MM ở sàn NYSE, vai trò mà trước đây chỉ được nắm giữ bởi con người. Hè năm nay, NYSE mở một trung tâm dữ liệu máy tính lớn ở Mahwah, N.J., để hỗ trợ các công ty giao dịch tốc độ cao.

Đây chính là một thị trường mà Harvey Houtkin, tay tổ sư đạo tặc SOES đã mất năm 2008, chắc mẩm sẽ yêu thích.

————&&————

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: